Khám phá xứ dừa Cẩm Thanh
- Thứ hai - 25/11/2013 20:38
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Tôi rất thích cách làm du lịch của Cẩm Thanh. Thích từ các đặt tên những con đường làng vốn vô danh thành đường hoa cúc dại, đường dừa nước để thuận tiện cho du khách có thể tự khám phá bằng xe đạp, đi bộ hoặc khi… bất đồng ngôn ngữ.
Cẩm Thanh – xanh dừa xanh lúa…
1. Tôi rất thích cách làm du lịch của Cẩm Thanh. Thích từ các đặt tên những con đường làng vốn vô danh thành đường hoa cúc dại, đường dừa nước để thuận tiện cho du khách có thể tự khám phá bằng xe đạp, đi bộ hoặc khi… bất đồng ngôn ngữ. Thích cả cái không gian vừa có đồng lúa xanh ngắt thẳng cánh cò bay rồi qua vài khúc rẽ lại tràn ngập rừng dừa nước. Nhưng thích nhất, có lẽ vậy, là chính những con người ở đây. Một cách mộc mạc nhất, họ làm du lịch, bằng chính những gì họ đang có, và vùng đất này đang có.
Du khách khám phá Cẩm Thanh bằng xe đạp
Nhà ông Võ Tấn Mười là một trong những điểm bạn nên dừng chân để chuyện trò. Mảnh vườn không quá rộng nhưng có nhiều loài cây luôn đủ che cho cái nắng không bao giờ xuyên thấu xuống khoảng sân trước nhà. Lúc tôi dừng xe đạp, cổng nhà ông Mười đang khép hờ. Cánh cổng bằng tre, còn nguyên nét sơ sài như những làng quê vùng Bắc Bộ. Nhưng bước chân qua cánh cửa ấy, là tràn ngập những đồ làm bằng tre: bộ bàn ghế hoàn toàn bằng tre với những gốc tre, trối tre uốn lượn như rồng bay phượng múa; hoặc các dụng cụ trang trí mỹ thuật bằng tre được chế tác rất công phu như điện thoại, giỏ đựng quả, bình hoa, vỏ đựng các chai rượu Tây, các loại đèn ngủ... Tất cả, đều được làm thủ công, bằng đôi tay của ông Mười.
Thậm chí ông còn tái hiện những chiếc chông tre xưa quân ta thường dùng để bẫy kẻ thù. Chuyện ông Mười khéo tay, làm ra những sản phẩm bằng tre được nhiều người biết đến cũng đã lâu. Nhưng cách đây mấy tháng, khi một người khách Hà Lan "phượt” tới Cẩm Thanh đã bị "đứng hình” trước các sản phẩm của ông. Và ngay sau đó, vị khách này đã đặt vấn đề nhờ ông Mười "biến” chiếc xe đạp vốn toàn những kim loại là kim loại thành chiếc xe đạp tre. "Càng nhiều tre càng tốt”, người khách đặt hàng ông Mười.
Ông Võ Tấn Mười giới thiệu chiếc xe đạp tre
Tre vốn dĩ thân thuộc với ông Mười từ nhiều chục năm. Tre cũng rất đỗi gần gũi với người Việt. Ở đất Cẩm Thanh này, tre vẫn reo vi vút trong trong không gian những sáng những chiều, nhưng đưa tre vào xe đạp thì ông Mười chưa nghĩ tới. Vì thế, nhận lời khách, ông mày mò làm tới làm lui. Cũng có lúc thất bại, như khi kết hợp tre với các chất keo để hoàn thiện cái cổ phốt cho chiếc xe đạp. Nhưng khó mấy, ông Mười cũng đã chinh phục được, để hoàn thiện ra những chiếc xe đạp tre đầu tiên cho vị khách nước ngoài.
Hỏi ông Mười bao nhiêu một chiếc xe này, ông nói "vô giá lắm”. Và ông cũng tiếc, nếu một ngày nào đó, những chiếc xe đạp tre này rời đất Cẩm Thanh, theo vị khách về xứ Hà Lan để vị khách nọ mở một "tua” đạp xe đạp tre phục vụ du lịch.
Tôi đã được ông Mười cho đi thử chiếc xe đạp tre của ông. Một cảm giác thật đặc biệt. Và nghĩ, nếu những chiếc xe đạp tre này được lăn bánh trên đất Cẩm Thanh này, len lỏi qua những con đường hai bên là rặng tre rặng dừa xanh ngắt, ắt hẳn sẽ là một trải nghiệm khó quên với du khách.
2. Chiều Cẩm Thanh đang dần nhạt nắng. Tôi ngồi uống cốc chè dừa nước ở bến Hói Lăng (thôn Vạn Lăng) và ngắm rừng dừa Bảy Mẫu đang chìm trong nắng chiều.
Rừng dừa Bảy Mẫu rộng khoảng 7.000m2, có tuổi đời trên dưới 200 năm, có xuất xứ từ đất Nam Bộ. Hiện nay, diện tích rừng dừa vào khoảng 84ha, và đang được người dân tiếp tục trồng và bảo tồn. Rừng dừa là môi trường sống cho nhiều loài thủy hải sản như cua càng tím, cá…, đồng thời là nơi cung cấp nguyên liệu cho nghề sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ ở đây. Rừng dừa Bảy Mẫu là nơi mang đặc trưng của một vùng sinh thái bán ngập với các cồn gò và hệ sinh thái cò biển. Đây còn là nơi cư trú, sinh sống của nhiều loài động vật biển giá trị, nhất là các loài tôm, cua, ghẹ và động vật thân mềm. Các thảm cỏ biển là nơi sinh sống và bắt mồi của nhiều loài hải sản. Các hệ sinh thái ngập mặn này còn đóng vai trò như một máy lọc sinh học, tích tụ và phân hủy chất thải, làm trong sạch nguồn nước trước khi về với biển.
Du khách có thể tham gia lội bùn bắt cua càng tím
Đi thuyền thúng ngắm cảnh, câu mực, câu cua càng tím là "đặc sản” du lịch của xứ này. Vì thế, tôi không thể bỏ lỡ. Hoàng hôn đang buông, tôi vội xuống chiếc thuyền thúng của chị Dương Thị Nga. Vừa chèo thuyền đưa khách ra cồn, chị Nga vừa giới thiệu, thôn Vạn Lăng nằm ở phía Đông Bắc của rừng dừa Bảy Mẫu, có khoảng 1.000 hộ dân chủ yếu sinh sống bằng nghề chài lưới, đánh bắt thuỷ hải sản. Ngoài tôm cá, người dân nơi đây còn có loại đặc sản rất độc đáo, đó là "điệu hát bả trạo”. Để cầu cho sóng yên bể lặng trước mỗi chuyến ra khơi mà những người dân chài nơi đây rất quan tâm tới việc thờ thần biển và các vị thần bảo hộ. Trước mỗi lần hạ thuỷ, một đội xướng ca, thường gồm 13 người với một ông tổng xướng đứng trước lãnh trách nhiệm hát chính; hai bên là hai đội 6 người xếp hàng dọc 2 bên tay cầm mái chèo múa phụ hoạ. Nội dung của mỗi bài hát có thể thay đổi một chút tuỳ theo tình huống, nhưng nội dung chủ yếu vẫn là bày tỏ lòng tôn kính và kêu gọi sự bảo hộ của các vị thần biển, thần sông, thần bảo hộ sự an toàn của các ngư phủ.
Theo chị Nga, chỉ có khoảng 30 hộ được là thành viên của tổ du lịch cộng đồng để chèo thúng phục vụ khách. Ngư dân vùng sông nước ai cũng biết chèo thúng. Bà Trần Thị Kéo đã 70 tuổi ngày ngày vẫn chèo thúng đưa khách đi. Mỗi giờ chèo thúng, người dân được 100.000đ/người, nhưng 20% thu nhập từ các tổ chở thuyền thúng sẽ được trích vào quỹ bảo tồn và phát triển rừng dừa.
Cẩm Thanh có thể nói là một điển hình trong việc làm du lịch theo kiểu homestay ở Hội An, và cũng có thể làm kinh nghiệm cho nhiều nơi khác, nếu muốn phát triển hình thức này. Người dân và chính quyền ở đây đã cùng nhau gây dựng nên một "thương hiệu” du lịch xanh. "Làm sao phải để người dân hưởng lợi”, đó gần như là "bí quyết” căn bản được các cấp chính quyền ở đây áp dụng.
Hoàng hôn biến ảo
Có điều gì đó thật lạ trong buổi chiều ấy. Mặt trời đang chìm sâu dưới những tán lá dừa nhưng lại dệt nên một trời mây rực rỡ. Và tôi nhớ, nhớ mãi câu ca dao ông Nguyễn Thế Hùng - Bí thư xã Cẩm Thanh đã đọc khi tình cờ tôi gặp ở khi ngồi ở bến Hói Lăng: Đến đây thì ở lại đây/ Ở cho bén rễ xanh cây hãy về…
Hoàng Thu Phố